Genel Sekreterliğimiz ve Bağlı Sağlık Tesislerimizin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Toplu Veri Hazırlama ve Tıbbi Sekreterlik Hizmetleri
Karar No: 2015/UH.I-585
İKN: 2015/3092
Karar İçeriği
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan V. II. Başkan: Kazım ÖZKAN
Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ,
Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ:
Sümerpak Tem. Hiz. A. Ş.,
Mahmutbey Mah. İstoç Ticaret Merkezi 40. Ada No: 19/2 Bağcılar/İSTANBUL
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Samsun İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği,
Adalet Mah.100. Yıl Bul. No: 232 Kat: 1 55060 İlkadım/SAMSUN
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2015/3092 İhale Kayıt Numaralı “Genel Sekreterliğimiz ve Bağlı Sağlık Tesislerimizin
Personel Çalıştırılmasına Dayalı Toplu Veri Hazırlama ve Tıbbi Sekreterlik Hizmetleri”
İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Samsun İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 19.01.2015
tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “Genel Sekreterliğimiz ve Bağlı Sağlık
Tesislerimizin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Toplu Veri Hazırlama ve Tıbbi Sekreterlik
Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Sümerpak Tem. Hiz. A.Ş.nin 26.01.2015 tarihinde yaptığı
şikâyet başvurusunun, idarenin 26.01.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
02.02.2015 tarih ve 9155 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.02.2015 tarihli dilekçe ile
itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/377 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21’inci
maddesinin (b) bendine göre gerçekleştirilen ihalelerde ilan yapılmasının zorunlu olmadığı
fakat en az 3 isteklinin ihaleye davet edilmesi gerektiği ve ihale dokümanının sadece ihaleye
davet edilen isteklilere satılacağı, davet edilmeyen isteklilere doküman satılmayacağı,
19.01.2015 tarihinde pazarlık usulü (21/b) ile gerçekleştirilen başvuruya konu ihalenin
Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A. Ş. - Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ.
Hiz. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığının kendilerine tebliğ edildiği, ancak ihale
üzerinde bırakılan iş ortaklığının pilot ortağının ihaleye davet edilmediği, yalnızca özel ortak
Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti.nin ihaleye davet edildiği, ihaleye
davet edilmeyen ve doküman satın almayan bir firmanın pilot ortak yapılarak ihaleye
katılmasının mevzuata aykırı olduğu ve bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin
değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit
edilmiştir.
1
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Genel Sekreterliğimiz
ve Bağlı Sağlık Tesislerimizin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Toplu Veri Hazırlama ve
Tıbbi Sekreterlik Hizmetleri” olarak belirtildiği, miktarı ve türüne ise aynı maddede
“01.02.2015 - 30.06.2015 tarihleri arası 913 kişi ile Genel Sekreterliğimiz ve bağlı sağlık
tesislerinin personel çalıştırılmasına dayalı veri hazırlama ve tıbbi sekreterlik hizmetleri toplu
hizmet alımı” şeklinde yer verildiği, anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde teklif ve
sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu
maddesinde, işe başlama tarihinin 01.02.2015; işi bitirme tarihinin 30.06.2015 olarak
belirtildiği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde,
“…Ortak Girişim: İhaleye katılmak üzere birden fazla gerçek veya tüzel kişinin aralarında
yaptıkları anlaşma ile oluşturulan iş ortaklığı veya konsorsiyumları,
…
Pazarlık usulü: Bu Kanunda belirtilen hallerde kullanılabilen, ihale sürecinin iki
aşamalı olarak gerçekleştirildiği ve idarenin ihale konusu işin teknik detayları ile
gerçekleştirme yöntemlerini ve belli hallerde fiyatı isteklilerle görüştüğü usulü,
… ifade eder.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “…Bu Kanuna göre
yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir.
Diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılabilir.” hükmü,
birden fazla gerçek veya tüzel kişi tarafından iş ortaklığı veya konsorsiyum olarak iki türlü
oluşturulabilir. İş ortaklığı üyeleri, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak
üzere, konsorsiyum üyeleri ise, hak ve sorumluluklarını ayırarak işin kendi uzmanlık
alanlarıyla ilgili kısımlarını yapmak üzere ortaklık yaparlar. İş ortaklığı her türlü ihaleye
teklif verebilir. Ancak idareler, işin farklı uzmanlıklar gerektirmesi durumunda, ihaleye
konsorsiyumların teklif verip veremeyeceğini ihale dokümanında belirtirler. İhale aşamasında
ortak girişimden kendi aralarında bir iş ortaklığı veya konsorsiyum yaptıklarına dair anlaşma
istenir. İş ortaklığı anlaşmalarında pilot ortak, konsorsiyum anlaşmalarında ise koordinatör
ortak belirtilir. İhalenin iş ortaklığı veya konsorsiyum üzerinde kalması halinde, sözleşme
imzalanmadan önce noter tasdikli iş ortaklığı veya konsorsiyum sözleşmesinin verilmesi
gerekir. İş ortaklığı anlaşma ve sözleşmesinde, iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel
kişilerin taahhüdün yerine getirilmesinde müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları,
konsorsiyum anlaşma ve sözleşmesinde ise, konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel
kişilerin, işin hangi kısmını taahhüt ettikleri ve taahhüdün yerine getirilmesinde koordinatör
ortak aracılığıyla aralarındaki koordinasyonu sağlayacakları belirtilir.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Uygulanacak ihale usulleri” başlıklı 18’inci maddesinde “İdarelerce
mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalelerinde aşağıdaki usullerden biri uygulanır:
a) Açık ihale usulü.
b) Belli istekliler arasında ihale usulü.
c) Pazarlık usulü.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Pazarlık Usulü” başlıklı 21’inci maddesinde “Aşağıda belirtilen
hallerde pazarlık usulü ile ihale yapılabilir:
…
2
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
b) Doğal afetler, salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve
beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine
ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması.
…
(b), (c) ve (f) bentlerinde belirtilen hallerde ilan yapılması zorunlu değildir. İlan
yapılmayan hallerde en az üç istekli davet edilerek, yeterlik belgelerini ve fiyat tekliflerini
birlikte vermeleri istenir…
Bu madde kapsamında yapılacak ihalelerde, ilk fiyat tekliflerini aşmamak üzere
isteklilerden ihale kararına esas olacak son yazılı fiyat teklifleri alınarak ihale
sonuçlandırılır...” hükmü,
Anılan Kanun’un “İhale ve ön yeterlik dokümanının verilmesi” başlıklı 28’inci
maddesinde ise “İhale ve ön yeterlik dokümanı idarede bedelsiz görülebilir. Ancak, ön
yeterlik veya ihaleye katılmak isteyen isteklilerin bu dokümanı satın almaları zorunludur. İlan
yapılmayan ihalelerde, ihale dokümanı sadece idare tarafından davet edilenlere satılır.
Doküman bedeli, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce
tespit edilir.” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “ Dokümanın satın alınması ve EKAP üzerinden e-imza
kullanılarak indirilmesi” başlıklı 15.2’nci maddesinde “15.2.3. Dokümanı elden satın almak
isteyenlerin, doküman bedelini ödeyerek dokümanı teslim almaları zorunludur. Bu nedenle,
dokümanı elden satın almak amacıyla doküman bedelini ödedikleri halde dokümanı teslim
almamış olanlar istekli olabilecek sıfatını kazanamayacaklardır. Aday veya isteklinin ortak
girişim olması halinde, ortaklardan herhangi birinin dokümanı satın alması veya EKAP
üzerinden e-imza kullanarak indirmesi yeterlidir…” açıklaması yer almaktadır.
Yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca, 4734 sayılı Kanun’un 21’inci
maddesinin (b) bendi kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde idare tarafından en az 3 isteklinin
davet edilmesi gerektiği ve anılan şekilde yapılan ihalelerde ilan yapılmasının zorunlu
olmadığı anlaşılmıştır.
19.01.2015 tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21’inci maddesinin (b)
bendine göre gerçekleştirilen ihalede Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
Makrotep Entegre Tes. Yön. Ltd. Şti., Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd.
Şti., Sümerpak Tem. Hiz. A.Ş., Merdan Sağ. Bilg. İşl. A.Ş., Mert İnş. Tur. Tek. Güv. Sis. ve
Tem. Hiz. Tic. San. Ltd. Şti., Tamer End. Proje ve Uyg. Tic. Ltd. Şti., Elit Tem. Turz. Bilg.
Gıda Güv. Sis. San. Tic. Ltd. Şti., Atlas Ser. Otom. Tem. Sağ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve
Beltur Turz. Taş. Otom. Tem. Hiz. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. olmak üzere 10 firmanın ihaleye
teklif vermeye davet edildiği, söz konusu firmalardan 7’sinin ihale dokümanını satın aldığı,
doküman alanlardan Merdan Sağ. Bilg. İşl. A.Ş. ile Tamer End. Proje ve Uyg. Tic. Ltd. Şti.
hariç 5 isteklinin ihaleye teklif verdiği, 20.01.2015 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin
Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A. Ş. - Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ.
Hiz. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Sümerpak Tem. Hiz.
A.Ş.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği
anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede, idare tarafından ihale üzerinde bırakılan Tempar Loj. Dest. Hiz.
Tem. İnş. San. ve Tic. A. Ş. - Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti. İş
Ortaklığı’nın pilot ortağı Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A. Ş.nin ihaleye davet
3
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
edilmediği, Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin ihaleye davet edilen ve
doküman satış alan Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti. ile iş ortaklığı
kurmak suretiyle ihaleye katıldığı, bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin özel ortağının
istekli olabilecek sıfatını haiz olduğu, başvuru sahibi tarafından da söz konusu durumun
mevzuata aykırılık teşkil ettiğinin iddia edildiği tespit edilmiştir.
Pazarlık usulü ile ihale edilen ve ilanı zorunlu olmayan ihalelerde, ihaleye teklif
vermeye davet edilen isteklilerin, davet edilmeyen firmalar ile iş ortaklığı kurup
kuramayacağı konusunda kamu ihale mevzuatında açıkça bir düzenleme yer almamaktadır.
Her ne kadar 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 28’inci maddesinde ilan yapılmayan
ihalelerde, ihale dokümanının sadece idare tarafından davet edilenlere satılacağı düzenlenmiş
olsa da, dokümanı satan alan firmaların, başka firmalar ile birlikte iş ortaklığı kurarak ihaleye
teklif veremeyeceğine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Buna göre, anılan
Kanun’un 18’inci maddesi uyarınca pazarlık usulünün bir ihale usulü olduğu ve Kamu İhale
Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen 15.2.3’üncü maddesi uyarınca da isteklinin ortak
girişim olması halinde, ortaklardan herhangi birinin dokümanı satın almasının veya EKAP
üzerinden e-imza kullanarak indirmesinin, ihaleye teklif vermeleri için yeterli olacağının
düzenlendiği göz önüne alındığında; pazarlık usulü ile ihale edilen işlerde ihaleye davet edilen
isteklinin doküman satın almış olması halinde, ihaleye davet edilmeyen ve doğal olarak da
doküman satın alma ihtimali bulunmayan istekliler ile iş ortaklığı kurarak ihaleye teklif
vermesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde
olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen
şikâyet başvurusunun reddine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
Kazım ÖZKAN
Başkan V.
II. Başkan
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Ahmet ÖZBAKIR
Kurul Üyesi
Mehmet Zeki ADLI
Kurul Üyesi
Hasan KOCAGÖZ
Kurul Üyesi
Hamdi GÜLEÇ
Kurul Üyesi
Mehmet AKSOY
Kurul Üyesi
4
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
KARŞI OY
İnceleme konusu ihalede;
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan, 19.01.2015 tarihinde
pazarlık usulü (21/b) ile gerçekleştirilen başvuruya konu ihalenin Tempar Loj. Dest. Hiz.
Tem. İnş. San. ve Tic. A. Ş. - Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti. İş
Ortaklığı üzerinde bırakıldığının kendilerine tebliğ edildiği, ancak ihale üzerinde bırakılan iş
ortaklığının pilot ortağının ihaleye davet edilmediği, yalnızca özel ortak Marmara Tem. İnş.
Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti.nin ihaleye davet edildiği, ihaleye davet edilmeyen ve
doküman satın almayan bir firmanın pilot ortak yapılarak ihaleye katılmasının mevzuata
aykırı olduğu ve bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı
bırakılması gerektiği şeklindeki iddiaların incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca,
“itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Anılan kararda, 4734 sayılı Kanun’un 28’inci maddesinde ilan yapılmayan ihalelerde
ihale dokümanının sadece idare tarafından davet edilenlere satılacağı hüküm altına alınmış,
ancak bu maddede ihale dokümanı satan alan isteklinin ihaleye davet edilmeyen ve aynı
zamanda ihale dokümanı satın almayan başka istekliler ile ihaleye iş ortaklığı kurarak teklif
vermesini engelleyen bir hükme yer verilmediği, buna göre ilan yapılmayan ihalelerde ihaleye
teklif vermeye davet edilen isteklilerin ihale dokümanı satın alarak ihaleye davet edilmeyen
ve aynı zamanda ihale dokümanı satın almayan firmalar ile iş ortaklığı kurarak davet
edildikleri ihaleye katılmalarına kamu ihale mevzuatında bir engel bulunmadığı ifade
edilmektedir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde, bu
Kanunun uygulanmasında, “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale
veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları
ortak girişimi,” olarak tanımlanmıştır. Söz konusu hüküm gereğince ihaleye katılımda
gerekli görülen ehliyet için ihale dokümanı satın almış olmak şartı aranmaktadır.
07.07.2012 tarihli ve 6353 sayılı Kanun ile 4734 sayılı Kanun’un 28’inci maddesinin
birinci fıkrasında yapılan değişiklikle “İlan yapılmayan ihalelerde, ihale dokümanı sadece
idare tarafından davet edilenlere satılır.” hükmü eklenmiştir.
6353 sayılı Kanunun ilgili madde gerekçesinde “4734 sayılı Kanun kapsamında
gerçekleştirilen bütün ihalelerin Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden
gerçekleştirilmesi ve mevcut Kanunda ihaleye davet edilmeyen isteklilere ihale dokümanı
satışını sınırlayan bir düzenleme olmaması nedeniyle, ilan yapılmaksızın gerçekleştirilen
ihalelere idare tarafından davet edilmeyen istekliler de doküman satın alıp teklif
verebilmektedirler. Bu durum idarenin bu ihale usulü ile sağlamak istediği, işin özelliği ve
önemine uygun olarak sadece ilgili sektörde faaliyet gösteren, yeterliliği ve ehliyeti bilinen
firmaları ihaleye davet etme imkanını fiilen ortadan kaldırmakta; davet edilmemiş olmalarına
rağmen ihale dokümanı satın alarak ihaleye katılanların tekliflerinin değerlendirilmesi ihale
sürecini çok uzatmakta; ihtilaflar ve şikayetler nedeniyle de acil ve ivedi olarak yapılması
gereken işler gecikmekte ya da yapılamamaktadır.
Yapılan düzenleme ile bu aksaklıkların giderilmesi amaçlanmaktadır.” şeklinde
açıklamalar yer almıştır.
5
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/013
: 43
: 18.02.2015
: 2015/UH.I-585
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Doküman satın alınması ve EKAP üzerinde e-imza
kullanılarak indirilmesi” başlıklı 15.2’nci maddesinde yer alan “….Aday veya isteklinin ortak
girişim olması halinde, ortaklardan herhangi birinin dokümanı satın alması yeterlidir….”
şeklindeki açıklama, 6353 sayılı Kanun ile 4734 sayılı Kanun’un 28’inci maddesinin birinci
fıkrasında yapılan değişiklikten önce yapılmış genel düzenlemelere ilişkin olup, Kanun
değişikliği ile bu düzenlemenin amacı daraltılmıştır.
Bu durumda, 6353 sayılı Kanunla yapılan özel düzenleme ile, 4734 sayılı Kanun
kapsamında pazarlık usulü ile ihale edilen işlerde, işin özelliği ve önemine uygun olarak ilgili
sektörde faaliyet gösteren, yeterliliği ve ehliyeti bilinen firmalar ile ihalenin gerçekleştirilmesi
yönünde ihaleye katılım daraltılmıştır. Bu itibarla, pazarlık usulü ile yapılacak ihalelerde,
idarece ihaleye davet edilmeyen ve doküman satın almayan isteklilerin, doküman satın alan
başka isteklilerce iş ortaklığı kurarak ihaleye katılması hukuken mümkün değildir.
İncelenen ihalede, idarece Marmara Tem. İnş. Gıda ve Kar. Dağ. Hiz. San. Ltd.
Şti.’nin davet edildiği, Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin ihaleye davet
edilmediği, davet edilmeyen Tempar Loj. Dest. Hiz. Tem. İnş. San. ve Tic. A.Ş. söz konusu
iş ortaklığında pilot ortak olurken davet edilen diğer firmanın sadece özel ortak konumunda
olduğu, dolayısıyla davet edilen ve edilmeyen iki firmanın iş ortaklığı kurarak ihaleye
katılmasının hukuken mümkün olmadığı, bu şekilde “davet edilmeyen teklif veremez”
kuralının bertaraf edildiği ve söz konusu isteklinin teklifinin idarece değerlendirme dışı
bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “düzeltici işlem belirlenmesine”
karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunun “İtirazen şikayet
başvurusunun reddine “” niteliğindeki kararına katılmıyoruz.
Ahmet ÖZBAKIR
Kurul Üyesi
Hamdi GÜLEÇ
Kurul Üyesi
6
Pro Özellikler
Arama, arşiv, not alma ve PDF indirme için Pro üyelik gerekli.
Arşiv & Notlar
Kararları arşivlemek ve not almak için Pro üyelik gereklidir.