Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü İstanbul (Kozyatağı)- Edirne (Kapıkule) Arasındaki Otoyollar ve Bağlantı Yollarında Bakım ve Peyzaj İşlerinin Yapılması
Karar No: 2015/UH.III-1695
İKN: 2015/37385
Karar İçeriği
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/038
: 44
: 17.06.2015
: 2015/UH.III-1695
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki
ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ:
Reha İnşaat Peyzaj Elk. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
Perpa Ticaret Merkezi B Blok Kat: 11 No: 1986 Şişli/İSTANBUL
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü,
Hamidiye Mah. Kemerburgaz Cad. No: 170 34408 Kağıthane/İSTANBUL
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2015/37385 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü İstanbul (Kozyatağı)-
Edirne (Kapıkule) Arasındaki Otoyollar ve Bağlantı Yollarında Bakım ve Peyzaj İşlerinin
Yapılması” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 05.05.2015 tarihinde açık ihale usulü ile
gerçekleştirilen “Karayolları 1 Bölge Müdürlüğü İstanbul (Kozyatağı)-Edirne (Kapıkule)
Arasındaki Otoyollar ve Bağlantı Yollarında Bakım ve Peyzaj İşlerinin Yapılması” ihalesine
ilişkin olarak Reha İnşaat Peyzaj Elk. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 12.05.2015 tarihinde yaptığı
şikâyet başvurusunun, idarenin 20.05.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
29.05.2015 tarih ve 45805 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.05.2015 tarihli dilekçe ile
itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/1424 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Yaklaşık maliyet kapsamında on üç adet özel poz bulunan ihaleye katılan dokuz
istekliden dördünün sınır değerin altında, ikisinin sınır değerin üstünde teklif fiyatı sunduğu,
bu isteklilerin teklif fiyatları arasında ciddi farklar olmasına rağmen diğer üç isteklinin sınır
değere çok yakın teklifler verdiği, bu üç isteklinin teklif fiyatlarıyla hedef bir değere eşit ya da
hedef değerin hemen üstünde yer almanın amaçlandığı, bu üç isteklinin teklif fiyatlarının yüz
liralarla ifade edilebilecek tutarla sınır değerin altında veya üstünde olmasının yaklaşık
maliyetin elde edildiği yönünde kuvvetli şüphe oluşturduğu, ihale öncesinde yaklaşık
maliyetin gizliliğinin ihlal edildiği yönünde kuvvetli şüphenin neredeyse kesinlik derecesinde
olduğu, bu bağlamda ihalede güvenirlik ilkesinin ihlal edildiği, bu yönde idareye yaptıkları
şikayet başvurusunun konu hakkında herhangi bir somut delil sunulmadığı belirtilerek
reddedildiği, ancak konu hakkında somut delilin ancak idarenin veya bağlı olduğu genel
1
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/038
: 44
: 17.06.2015
: 2015/UH.III-1695
müdürlüğün açacağı bir soruşturma sonucunda ortaya çıkacağı, sınır değere bu kadar yakın
teklif fiyatı veren üç isteklinin bulunduğu ihalede yaklaşık maliyetin gizliliğinin
korunamadığının açık olduğu, bu nedenle ihalenin iptal edilmesi gerektiği,
2) Taraflarına gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talep yazısında teklifte önemli
görülen iş kalemlerine ilişkin herhangi bir belirleme yapılmamış olması karşısında idareye bu
yönde şikayet başvurusunda bulundukları, idarenin bu başvuruyu söz konusu talebin şikayet
konusu olmayıp ilave açıklama talebi ile giderilebileceğini ve tespit edilen otuz dokuz iş
kalemi belirtilerek aşırı düşük teklif sahibi isteklilere ilave açıklama gönderileceğini belirterek
reddettiği, idarenin sınır değerin altında teklif fiyatı veren isteklilerin birim fiyatlarını idarenin
yaklaşık maliyetteki birim fiyatlarıyla karşılaştırıp kırk iki kalemden otuz dokuzuna ilişkin
açıklama istediği, açıklama istenilmeyen üç iş kaleminin yaklaşık maliyete oranının binde beş
olduğu, idarenin böyle yaparak savunma verecek firmalara zorluk çıkarmayı amaçladığı,
sonuç olarak işin ifasında önemli görülen bileşenlerin tekrar belirlenerek aşırı düşük teklif
sorgulaması yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit
edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ihale konusu işte aşırı düşük teklif sınır
değeri yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesi sonucunda ihale komisyonu tarafından
4.309.521,23 TL olarak belirlenmiş olup, sınır değerin altında teklif fiyatı veren Hasdiyar
İnşaat Turizm Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklif fiyatı 4.309.160,00 TL (sınır değer ile arasındaki
fark -361,23 TL), sınır değerin üzerinde teklif fiyatı veren Altyapı Temizlik Teknolojileri Tic.
Ltd. Şti.nin teklif fiyatı 4.309.532,00 (sınır değer ile arasındaki fark +10,77 TL), Marmara
Bilişim Temizlik Ltd. Şti.nin teklif fiyatı ise 4.309.700,00 TL (sınır değer ile arasındaki fark
+178,77 TL)’dir. Başvuru sahibi ise bu üç teklif fiyatının sınır değere bu derecede yakın
olmasından hareketle yaklaşık maliyetin gizliliğin ihlal edilmiş olduğunu iddia etmektedir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde
“Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat
araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve
dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik
ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere
açıklanmaz.” hükmü yer almakta olup, anılan Kanunun 36’ncı maddesinin ikinci fıkrasında
yaklaşık maliyet tutarının ihalenin ilk oturumunda açıklanacağı hükme bağlanmıştır. Aynı
Kanunun “Bilgi ve belgeleri açıklama yasağı” başlıklı 61’nci maddesinde ise “Bu Kanunun
uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanlar; ihale süreci ile ilgili bütün
işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve malî yönlerine ilişkin olarak gizli
kalması gereken bilgi ve belgelerle işin yaklaşık maliyetini ifşa edemezler, kendilerinin veya
üçüncü şahısların yararına kullanamazlar. Aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58
ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyideler uygulanır.” hükmü bulunmaktadır.
2
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/038
: 44
: 17.06.2015
: 2015/UH.III-1695
Başvuru sahibince yaklaşık maliyetin gizliliği ilkesinin ihlal edildiğine ilişkin
iddiasının ihaleye katılan dokuz istekliden üçünün teklif fiyatının sınır değere çok yakın
olması dışında, somut bir gerekçe ile ilişkilendirilmediği, Kamu İhale Kurulu’nun
incelemelerini belgeler üzerinden yaptığı, bu çerçevede ihale işlem dosyasında yer alan
belgeler üzerinde yapılan inceleme kapsamında yaklaşık maliyetin ihale süreci ile resmi
ilişkisi olmayan diğer kişilere ihale saatinden önce açıklandığına ilişkin bir tespit yapmanın
mümkün olmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, bu iddianın yerinde olmadığı
sonucuna ulaşılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
İdare başvuru konusu ihalede sınır değerin altında teklif fiyatı sunan beş istekliye
13.05.2015 tarihinde aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı göndermiş, başvuru sahibi ise söz
konusu yazıda önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği iddiasıyla 18.05.2015 tarihinde
idareye şikayet başvurusunda bulunmuştur. İdarenin bu başvuru üzerine 20.05.2015 tarihinde
aldığı kararda, yaklaşık maliyet kapsamındaki birim fiyat teklif cetvelindeki kârsız iş kalemi
fiyatlarıyla, sınır değerin altında teklif veren isteklilerin birim fiyat teklif cetvellerindeki iş
kalemi fiyatlarının karşılaştırıldığı, bu yöntemle yaklaşık maliyete göre düşük teklif verildiği
anlaşılan iş kalemi sayısının toplamda otuz dokuz olarak tespit edildiği, eşitlik ilkesi
gereğince de tüm aşırı düşük teklif sahiplerinden aynı iş kalemlerinin açıklanmasının
istenmesi gerektiği, bu çerçevede otuz dokuz adet iş kalemi belirtilerek ilave açıklama talebi
isteneceği ifade edilmiştir. Bu çerçevede idare, 20.05.2015 tarihinde ekinde otuz dokuz adet iş
kaleminin yer aldığı yeni bir aşırı düşük teklif açıklama talep yazısını aşırı düşük teklif sahibi
tüm isteklilere göndermiştir.
İhale konusu işe ait birim fiyat teklif cetvelinde kırk iki adet iş kalemi yer almaktadır.
İdarece belirlenen önemli teklif bileşenleri arasında 18 nolu iş kalemi (toprağın çapalanması
ve satıhların el ile düzeltilmesi), 24 nolu iş kalemi (çim tohumu temini ve çim tohumu ekme)
ve 26 nolu iş kalemi (arazöz ile fidan ve çalıların sulanması) bulunmamaktadır.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde söz konusu iş kapsamında kırk iki adet
iş kaleminin bulunduğu dikkate alındığında otuz dokuz adet iş kalemine ilişkin açıklama
istenilmesinin uygun olmadığını, bu şekilde aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin adeta
savunma yapmamalarının istenildiğini iddia etmesi karşısında, idarenin otuz dokuz adet iş
kalemini belirleme yönteminin mevzuata uygun olup olmadığı açıklığa kavuşturulmalıdır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, söz konusu ihalede idare aşırı düşük teklif sahibi
isteklilerin birim fiyat teklif cetvellerindeki iş kalemi fiyatlarını kendi yaklaşık maliyet
cetvelindeki kârsız birim fiyatlar ile karşılaştırmış ve en az bir istekli tarafından yaklaşık
maliyete göre daha düşük teklif fiyatı verilmiş iş kalemlerini tespit etmiş ve bu yöntemle
ulaştığı toplam otuz dokuz adet iş kalemini önemli teklif bileşeni olarak belirlemiştir.
4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesini birinci fıkrasında “İhale komisyonu verilen
teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete
göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği
3
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/038
: 44
: 17.06.2015
: 2015/UH.III-1695
süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili
ayrıntıları yazılı olarak ister.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinin ikinci
fıkrasında “İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden
açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale
komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından
belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar
yazılı olarak istenir.” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.1’nci maddesinde ise “Aşırı düşük tekliflere
yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak
önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi
zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az
olmamak üzere uygun bir süre verilir.” açıklaması yapılmıştır.
Hizmet alımı ihalelerine ilişkin mevzuatta önemli teklif bileşenlerinin idareler
tarafından hangi yöntemle tespit edileceğine ilişkin bir belirleme yapılmamıştır. Yapım işleri
ihalelerinde önemli teklif bileşenlerinin belirlenmesine yönelik olarak Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesinde “sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık
maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntıların yazılı
olarak isteneceği” açıkça belirtilmiş iken, hizmet alımı ihalelerine ilişkin bu şekilde bir
belirleme yapılmamıştır. Hizmet alımı ihaleleri açısından mevzuatta bu konuya ilişkin
yapılmış tek belirleme, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif
bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde olması zorunluluğudur.
Hizmet alımı ihalelerine ilişkin mevzuatta önemli teklif bileşenlerin idareler tarafından
hangi yöntemle tespit edileceğine ilişkin bir belirleme yapılmamış olması karşısında, ihale
konusu işin sahibi olan idarelerin bu konuda takdir yetkisini haiz olduğu ve 4734 sayılı
Kanun’un temel ilkelerine aykırı olmayacak herhangi bir yöntem ile önemli teklif
bileşenlerini belirlemede serbest olmaları gerektiği kabul edilmelidir.
Başvuru konusu ihalede idare, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin birim fiyat teklif
cetvellerindeki iş kalemi fiyatlarıyla kendi yaklaşık maliyet cetvelindeki kârsız birim fiyatları
karşılaştırmak suretiyle otuz dokuz iş kalemini önemli teklif bileşeni olarak belirlemiş ve
önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde olması
zorunluluğu çerçevesinde tüm aşırı düşük teklif sahiplerinden otuz dokuz iş kalemine yönelik
açıklama talep etmiştir. Bu çerçevede, idare tarafından uygulanmış söz konusu yöntem
Kanunun temel ilkelerine de bir aykırılık oluşturmamaktadır.
Öte yandan, uygulanan yöntemin ortaya çıkardığı sonuçlar, yöntemin kendisinin
bizatihi aykırı olduğunu göstermez. Kaldı ki, uygulanan yöntem nedeniyle ortaya çıkan sonuç
ne olursa olsun aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin her durumda kendi teklif fiyatlarını
mevzuata uygun bir şekilde açıklayabilmeleri gerekir. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiası
yerinde bulunmamıştır.
4
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/038
: 44
: 17.06.2015
: 2015/UH.III-1695
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen
şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
Mahmut GÜRSES
Başkan
Kazım ÖZKAN
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Ahmet ÖZBAKIR
Kurul Üyesi
II. Başkan
Mehmet Zeki ADLI
Hasan KOCAGÖZ
Kurul Üyesi
Mehmet AKSOY
Kurul Üyesi
Kurul Üyesi
5
Pro Özellikler
Arama, arşiv, not alma ve PDF indirme için Pro üyelik gerekli.
Arşiv & Notlar
Kararları arşivlemek ve not almak için Pro üyelik gereklidir.