Aydın Kültür Merkezi Çocuk Kütüphanesi 137 Kalem Muhtelif Mobilya ve Mefruşat Mal Alımı
Karar No: 2015/UM.I-2195
İKN: 2015/65573
Karar İçeriği
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ,
Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ:
Murat YAVUZ - Donatı İnş. Tem. İşç. Dest. Hiz. ve Araç Kir. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,
Yedi Eylül Mah. Esko İş Merkezi C Blok Kat: 1 No: 8 Efeler AYDIN
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Aydın Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü,
Efeler Mahallesi 2275. Sokak No: 17 09000 AYDIN
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2015/65573 İhale Kayıt Numaralı “Aydın Kültür Merkezi Çocuk Kütüphanesi 137 Kalem
Muhtelif Mobilya ve Mefruşat Mal Alımı” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Aydın Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından 29.06.2015 tarihinde açık
ihale usulü ile gerçekleştirilen “Aydın Kültür Merkezi Çocuk Kütüphanesi 137 Kalem
Muhtelif Mobilya ve Mefruşat Mal Alımı” ihalesine ilişkin olarak Murat Yavuz - Donatı İnş.
Tem. İşç. Dest. Hiz. ve Araç Kir. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 06.07.2015 tarihinde
yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.07.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru
sahibince 14.07.2015 tarih ve 59337 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.07.2015 tarihli
dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/1837 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif tutarının (268.500,00 TL) yaklaşık
maliyetin (392.135,00 TL) 123.635,00 TL altında olduğu ve anılan istekliden aşırı düşük
teklif açıklaması istenmesi gerektiği,
2) İdari Şartname’nin 7.5.4.’üncü maddesinde “Mobilya ve mefruşatta imalattan
kaynaklanan karşılaşılacak sorunlar 2 (İki) yıl garanti süresi içerisinde yüklenici firma
tarafından ücretsiz olarak giderilecektir. Yüklenici firmaya idare tarafından telefon, internet,
faks yolu ile ulaşmasından itibaren işin özelliği nedeniyle 5 (Beş) iş günü içerisinde onarımı
yapmak veya değiştirmek zorundadır. Bunun için firma Noter tasdikli taahhütname vermesi
zorunludur.” düzenlemesinin bulunduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan
taahhütnamede mobilya ve mefruşatta imalattan kaynaklanan sorunlar için 1.000,00 TL’ye
kadar taahhütte bulunulduğu, bu tutarın üzerinde gerçekleşecek sorunlar için taahhütte
bulunulmadığı ve söz konusu taahhütnamenin dokümana aykırı olduğu, bu itibarla anılan
isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
1
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
3) İdari Şartname’nin 7.5.6.’ncı maddesinde “İhtiyaç Listesinde belirtilen tüm
malzemeler için Katalog, numune veya fotoğrafları yüklenici tarafından sağlanacaktır.”
düzenlemesinin bulunduğu, ancak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sadece kendi
ürettiği ürünlerle ilgili katalog sunulduğu, idare tarafından istenen 137 kalem ürünün katalog,
numune veya fotoğraflarının sunulmadığı ve bu itibarla anılan isteklinin teklifinin
değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar
tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci
maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya
idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu
teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli
olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım
işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri
değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı
açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne
göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin
belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu
maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık
maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile
yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen
açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale
komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.”
hükmü,
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 58’inci
maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete
göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği
süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili
ayrıntıları yazılı olarak ister.
(2) İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temininde kullanacağı
avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen malların özgünlüğü,
gibi hususlarda isteklinin yaptığı yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük
teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya
2
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca
reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.
(3) Aşırı düşük tekliflerin değerlendirmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı
düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin
belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise
ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Aydın Kültür Merkezi
Çocuk Kütüphanesi 137 Kalem Çeşitli Ebat ve Sayıda Mobilya ve Mefruşat Alımı” olarak
belirtildiği, miktarı ve türüne ise Şartname ekinde,
Sıra
No
1
2
3
Açıklama
Birimi
Miktarı
KİTAP RAFI-1 GENÇLİK DUVAR (209x30x218h cm.)
KİTAP RAFI -2 GENÇLİK DUVAR (193x34x218h cm.)
KİTAP RAFI -3 ÇİFT TARAFLI ORTA RAF (173x68x115h)
KİTAP RAFI -4 ÇİFT TARAFLI ORTA RAF (150x68x115h)
KİTAP RAFI -5 GENÇLİK KÖŞE RAF
(217x30x214h)(242X30Xh214)
Adet
Adet
Adet
Adet
4
2
4
1
4
5
6
Adet
Adet
2
1
KİTAP RAFI -6 GENÇLİK ÇİFT TARAFLI OVAL RAF
(372x44xh104)
KİTAP RAFI -7 ÇOCUK ÇİFT TARAFLI ORTA RAF
(500x45xh126)
KİTAP RAFI -8 ÇOCUK DUVAR RAFI (412x33 cm.)
KİTAP RAFI -9 ÇOCUK DUVAR ÇAPRAZ RAF (240x35xh126
cm.)
7
8
9
Adet
Adet
Adet
1
15
2
KİTAP RAFI -10 ÇOCUK DUVAR DALGALI RAF (150x37
cm)
10
Adet
16
11 KİTAP RAFI -11 ÇOCUK VAGON RAF (129,6x81xh74 cm)
12 KİTAP RAFI - 12 YAN RAFLAR (64x35xh170 cm)
13 KİTAP RAFI-13 KOLON KUBBESİ (623x30xh70)
Adet
Adet
Adet
4
4
1
KİTAP RAFI 14 ÇOCUK DUVAR YUVARLAK RAF (60x20
cm)(50x50x20 cm)
14
Adet
7
15 KİTAP RAFI 15 ÇOCUK DUVAR OVAL RAF (40X30 cm)
16 OVAL STANT (120x60xh133 cm)
17 TREN (140x91xh96 cm.)
18 MASA-1 KÖRÜK (100X80X25 cm)
19 MASA-2 KÖRÜK (50X30X20 cm)
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
26
1
1
1
1
1
6
2
5
7
1
1
20 MASA-3 KÖRÜK (50X30X20 cm)
21 MASA -4 GENÇ ORTA (80x80xh75cm)
22 MASA -5 PENCERE ÖNÜ (247x60x85cm)
23 MASA -6 ÇOCUK İKİLİ (80x70xh63 cm.)
24 MASA -7 ÇOCUK TRAPEZ MASA (60x120x63h cm.)
25 MASA-8 İNTERNET (180X60X75h cm)
26 MASA-9 İNTERNET (210X60X75h cm.)
3
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
27 MASA-10 İNTERNET (325X60X75h cm.)
Adet
Adet
1
2
MASA-11 İNTERNET (336X60X75h cm.)
28
MASA-12 İNTERNET VE BÜRO MEMUR MASASI VE
29 KESONU
Adet
3
(150X70X75h cm)(50X50X60h cm)
MASA-13 MEMUR (Okuyucu Alanları)
(130x70x75hcm) (40x40xh60 cm)
30
Adet
4
31 MASA-14 TEKNİK ÇİZİM MASASI (Masa: 80x120 cm.)
32 MASA 15 GENÇ ORTA (140X80Xh75 CM)
33 MASA-16 KAMERİYE (140x70xh70 cm.)
34 SANDALYE-1 ÇOCUK (41x41xh73)
35 SANDALYE-2 PLASTİK Çocuk plastik sandalye
36 SANDALYE -3 GENÇ PENCERE ÖNÜ
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
1
3
3
70
20
6
SANDALYE -4 İNTERNET Yükseklik;100 , Genişlik;55 ,
Derinlik;55
38 SANDALYE - 5 GENÇ (61x55x51h cm)
37
Adet
Adet
Adet
15
40
4
KOLTUK-1 GENÇLİK (150x70xh75 cm)
39
KOLTUK-2 GENÇLİK ÇİFT TARAFLI ORTA PUF
(276x75xh42)
40
Adet
1
41 KOLTUK-3 ÇOCUK OVAL (247x50x85cm)
42 KOLTUK-4 ÇOCUK PENCERE ALTI (160x50x85h)
43 KOLTUK-5 ÇOCUK PENCERE ALTI (160x50x85h)
44 KOLTUK-6 GENÇLİK PENCERE ALTI (130x50x85h)
45 KOLTUK-7 GENÇLİK PENCERE ALTI (145x50x85h)
46 KOLTUK-8 ÇOCUK (130x52xh85)
47 KOLTUK-9 GENÇ
48 KOLTUK-10 ÇOCUK (62 x 65 x 79 h)
49 KOLTUK -11 BEKLEME (58x58x43h cm)
50 KOLON KOLTUK (165x52xh90 cm)
51 SANDIKLI KOLTUK (185x40x45h), sırtlık (185x15x40h
52 SIRTLIK (150X15X85h)
53 MASA TENİSİ MASASI (274x152.5x76 cm)
54 MASA BEKLEME (70x70x75H)
55 SEHPA 1 GENÇLİK (72x62x37h)
56 SAKSI 1 GENÇLİK (23X84XH70 cm)
57 SAKSI 2 GENÇLİK (38x14xh70 cm)
58 BANKO -1 GENÇLİK (185X60X90h cm)
59 BANKO -2 ÇOCUK (225x50xh80 cm)
60 AYNA KORUMA PARAVANI (563X222cm)
SAHNE-1 BALE SALONU
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
2
1
6
4
2
3
2
3
10
4
1
6
1
6
2
4
2
1
1
1
61 (200x440xh30) 3x4 cm profil demir 30 cm aralıklarla karkas
yapılacaktır.
Adet
1
4
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
62 ENGELLİ RAMPASI (80X30h)
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
1
1
3
12
8
2
4
6
8
4
2
4
8
2
4
5
8
14
1
63 SAHNE-2 OKUL ÖNCESİ ANFİ (375x190xh70 cm)
64 PERDE STOR ZEBRA MODEL (95x160h cm)
65 PERDE STOR ZEBRA MODEL (310x180h cm)
66 PERDE STOR ZEBRA MODEL (250x170h cm)
67 PERDE STOR ZEBRA MODEL (390x220h cm)
68 PERDE STOR ZEBRA MODEL (180x240h cm)
69 PARAVAN (80X190h)
70 PETEK KAPLAMA-1 (185x35x70h)
71 PETEK KAPLAMA-2 (120x35x70h)
72 PETEK KAPLAMA-3 (200x35x70h)
73 PETEK KAPLAMA-4 (245x35x85h)
74 PETEK KAPLAMA-5 (140x35x85h)
75 PETEK KAPLAMA-6 (180x35x85h)
76 BORU KAPLAMA-1 (95x12x85h)
77 BORU KAPLAMA-2 (70x12x80h)
78 BORU KAPLAMA-3 (30x12x240h)
79 BORU KAPLAMA-4 (12x12x190h)
80 YER MİNDERİ (180x100x15h)
81 YER MİNDERİ-çocuk (370x140x15h cm)
82 PLATFORM-Çocuk Bölümü (370x140x20h cm)
83 PUF MİNDERİ (70x70 cm)
1
1
10
20
10
2
84 PUF MİNDERİ (50x50 cm)
85 ÇELİK EVRAK DOLABI (40X92XH198 cm)
86 SOYUNMA DOLABI (42X40XH185 cm)
87 DUYURU PANOSU (120xh60x15)
88 ARMUT KOLTUK-1 ÇOCUK (50x50 cm.)
89 ARMUT KOLTUK-2 GENÇLİK (75x75x60h)
90 HALI (150cm x 200cm)
91 HALI (100cm x 150cm) Seksek halısı hammaddesi
92 HALI (100cm x 150cm) Dünya halısı
93 KUKLA SAHNESİ (140 X 70 X 20 CM)
94 BİLGİSAYAR KASA ALTLIĞI (45X28X12h cm.)
ŞÖVALE
2
10
10
1
1
1
1
18
Ağaç kalınlığı : 4 cm x 2 cm
95 Yükseklik : 168 cm
Adet
10
2
Tuaval yüksekliği : 115 cm
Ayakların arası genişliği : 64 cm
ŞÖVALE MASA ÜSTÜ
96 (70 x 30 cm)
Adet
Şövale Tuval Ölçüleri 30 x 50 cm
97 SATRANÇ MASAS 60x80x75h
Adet
Adet
2
ASKI (40x40x170h cm)
98
10
5
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
99 SÜRELİ YAYIN RAFI(100x50dx150h)
Adet
Adet
2
1
KDM RAFI (100x50dx150h)
100
PORTMANTO-Okulöncesi 18 mm. MDF Lake, kenar bantları
101 PVC uygulanacak. Kapaklı kulplu ayakkabılıklar
(20X30dx20h)X7 katlı 3 adet sütun.
Adet
1
PORTMANTO-Personel (150X40X175h) 18 mm. MDF Lake,
102 kenar bantları PVC uygulanacak. 5 cm baza. Kutular
(30x30x30) 15 adet kilitlenebilir.
Adet
Adet
1
3
103 ÇOK AMAÇLI PANO (90X120)
ATATÜRK KÖŞESİ
İstiklal Marşı 45x65cm
Gençliğe Hitabe 45x65cm
104
Adet
2
Mask 40cm. pirinç döküm.Ahşap zemin (125x150)cm.
105 PİRİNÇ MAKAM DİREĞİ Âlem dâhil 240 cm uzunluğundadır.
106 KÜRE 68 x 68 x 92 cm
107 DUVAR SAATİ 40,5 x 50 x 10 cm Siyah Metal.
DEKORATİF SAKSILIK
Adet
Adet
Adet
4
3
5
108 Taş görünümlü dekoratif saksı En: 36 cm Boy: 63 cm
Yükseklik: 51 cm
DEKORATİF SAKSILIK
109 Taş görünümlü dekoratif saksı İç çap: 26 cm Dış çap: 44 cm
Yükseklik: 46 cm
Adet
Adet
2
4
110 VİTRİN 44.5 x 32 x 110cm
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
2
10
2
4
2
1
1
1
14
3
111 FİLELİ BÜRO KOLTUĞU (61 x 57 x 97 h)cm
112 OKULÖNCESİ MASA (130x55) cm.
113 OKULÖNCESİ KİTAPLIK (Panda Kitaplık) (50x35x50h)
114 DIŞ TABELA Tabela (120xh80)cm
115 YANGIN DOLABI KAPAMA (93x5xh84)cm
116 YANGIN DOLABI KAPAMA (96x15xh85)cm
117 ELEKTRİK PANOSU KAPAMA (42x15xh53)cm
118 PANO İSİMLİK (25x15h)cm.
119 PANO İSİMLİK (50x45h)cm.
120 KONUŞMA KÜRSÜSÜ 50x50x100 cm (orta aralık 35x35xcm)
1
MOBİL OPAK BİLGİSAYAR MASASI (60x30x120h) 60 cm.
masa yüksekliği, bilgisayar konulan alan derinliği 30 cm.
121
Adet
2
122 GİTAR STAND VE SANDALYESİ
123 KONFERANS SANDALYESİ
124 BANK ÜÇLÜ
125 DAİRESEL BANK
126 SERGİ PANOSU Paslanmaz Metal Çerçeveli 120x30xh60
Adet
Adet
Adet
Adet
Adet
8
40
4
1
2
ÇELİK RAF ÜNİTESİ (93x43xh250 cm) ebadında 4 ayaklı 5
raflı
128 KLASÖR DOLABI 375cmx37cmxh110cm
127
Adet
Adet
50
1
6
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
129 KLASÖR DOLABI 200cmx37cmxh110cm
Adet
Adet
1
5
BİSTRO (KOKTEYL MASASI)
130
Genişlik: 60cm Derinlik: 60cm Yükseklik: 98cm
131 Derleme Dolabı 60cmx60cmx h73cm
132 Kapaklı Klasör Dolabı 160cmx45cmxh110cm
133 Nem Alıcı Paspas
Adet
Adet
Metrekare
Adet
5
1
45
1
134 Kapaklı Klasör Dolabı 350cmx45cmxh110cm
Heykel Teşhiri İçin Kaide
135 Alt ve üst ölçüler: 40x40 cm. kare, 5,5 cm. kalınlık
Ara ölçüler: 32x32x90h cm.
Adet
3
Heykel Teşhiri İçin Kaide
136 Alt ve üst ölçüler: 40x40 cm. kare, 5,5 cm. kalınlık Ara ölçüler:
32x32x90h cm.
137 Kolçaksız Plastik Sandalye
Adet
Adet
3
20
şeklinde yer verildiği, anılan Şartnamenin 18’inci maddesinde teklif ve sözleşme
türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği görülmüştür.
İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale
komisyonu, verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete
göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği
süre içinde teklif sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili
ayrıntıları yazılı olarak ister.
33.2. İhale komisyonu tarafından;
a) İmalat sürecinin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temininde kullanacağı
avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen malın özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak, aşırı düşük teklifler
değerlendirilir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı
açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
33.3. İhale komisyonu tarafından, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve
ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde, sinir değer veya sorgulama kriterleri
ya da ortalamalara ilişkin olarak Kamu İhale Kurumu tarafından düzenleme yapılmış ise bu
düzenlemelerde yer alan kriterler esas alınacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
29.06.2015 tarihinde yapılan ihaleye 2 isteklinin katıldığı, idare tarafından ihalenin
ihaleye en düşük fiyat teklifi veren Onurmob Tas. Prj. Uyg. Mob. İnş. Otom. İm. San. ve Tic.
Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Murat Yavuz - Donatı İnş. Tem. İşç. Dest. Hiz.
ve Araç Kir. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif
sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Aktarılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Kamu İhale Kurumu
tarafından mal alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi
ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama
kriterleri belirlenmediği için teklif fiyatı, “diğer tekliflere” veya “yaklaşık maliyete” göre aşırı
7
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
düşük olanlara yönelik aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması hususunda ihale
komisyonlarına takdir yetkisi tanındığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, mal alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının
idarelerin takdirinde olduğu ve aşırı düşük teklif fiyatı ile ihale konusu işin yapılmasına karar
verilmesi halinde dahi, yüklenicinin edimini ifa etmiş sayılabilmesi için idarece malın
muayene ve kabulünün yapılmasının şart olduğu hususu dikkate alındığında, aşırı düşük teklif
sorgulaması yapılmaksızın ihale komisyonu kararı alınması işleminin mevzuata aykırılık
teşkil etmediği sonucuna varılmış olup başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde
bulunmamıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 27’nci
maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin
değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:
a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın her türlü mal alımı ihalelerinde, aday veya
isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren
belgelerin istenilmesi zorunludur.
b) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti
Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde mal
alımları için öngörülen üst limit tutarına eşit ve altındaki her türlü mal alımı ihalelerinde, iş
deneyim belgesi istenemez.
c) Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihaleler hariç, yaklaşık maliyeti eşik
değerin altında olan her türlü mal alımı ihalelerinde, ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin
belgeler istenemez.
ç) Özel imalat süreci gerektiren mal alımı ihalelerinde, iş deneyimini gösteren
belgelerin istenilmesi durumunda; iş deneyimini gösteren belgelerle birlikte alım konusu işe
ilişkin üretim kapasite raporunun da istenilmesi zorunludur. Aday veya isteklinin, bu iki
belgeden birini sunması yeterlidir.
d) Makine-teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler ile kapasite raporu, kalite yönetim
sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, ilgili meslek odaları tarafından düzenlenen
imalat yeterlik belgesi ile hizmet yeterlilik belgesi sadece özel imalat süreci gerektiren mal
alımı ihalelerinde istenebilir. Bu belgelerden makine-teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler
hariç diğerleri, alım konusu mala veya işe yönelik olarak düzenlendiğinin saptanması
durumunda istenebilir.
e) İdare tarafından alımın özelliği göz önünde bulundurularak, aday veya isteklinin
alım konusu malı teklif etmeye yetkisinin bulunup bulunmadığı, ihaleye katılımda yeterlik
kriteri olarak düzenlenebilir.
f) Alım konusu malın piyasaya arzı için zorunlu olan izin veya benzeri belgeler,
ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebilir. Bu belgelerin yeterlik belgesi olarak
istenilmemesi durumunda, teknik şartnamede veya sözleşme tasarısında bu belgelerin
muayene ve kabul aşamasında sunulmasına yönelik düzenleme yapılması zorunludur.
g) Aday veya isteklinin personel çalıştırdığına ilişkin belgeler, ihaleye katılımda
yeterlik kriteri olarak istenemez. Ancak, alımın niteliği esas alınarak yüklenici tarafından
çalıştırılması öngörülen personelin sayısına ve niteliğine ilişkin teknik şartnamede veya
sözleşme tasarısında düzenleme yapılabilir.
8
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
ğ) Deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarları veya muayene kuruluşları tarafından
üretimin veya malın kontrolünün yapılması, özel imalat süreci gerektiren mal alımlarında
sözleşmenin yürütülmesi aşamasında yerine getirilecek bir yükümlülük olarak teknik
şartnamede ve/veya sözleşme tasarısında düzenlenebilir. Bu laboratuvar veya muayene
kuruluşunun, aday veya isteklinin bünyesinde bulunması hususu, ihaleye katılımda bir yeterlik
kriteri olarak düzenlenemez.
h) Alım konusu malın özelliği göz önünde bulundurularak, satış sonrası servis, bakım
ve onarım hizmetlerine yönelik düzenleme yapılabilir.
ı) İhaleye katılımda yeterlik belgesi olarak taahhütname istenemez.
i) İdareler tarafından, alımın niteliği ve bu Yönetmelikteki düzenlemeler esas alınarak,
istenilmesi idarenin takdirinde bulunan ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik
yeterlik belgelerine yönelik düzenleme yapılabilir.
(2) Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalede; istenecek belgeler işin tamamının
yaklaşık maliyeti dikkate alınarak belirlenir. Ancak aday veya isteklinin yeterlik
değerlendirmesi; başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılır.
(3) Belli istekliler arasında ihale usulü ve Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e)
bentlerine göre yapılan ihalelerde kısmî teklif verilmesine imkan tanınması durumunda;
istenecek belgeler işin tamamı dikkate alınarak belirlenmesine karşın bankalardan temin
edilecek belgelerdeki, iş hacmini gösteren belgelerdeki ve iş deneyimini gösteren belgelerdeki
parasal tutarlar her bir kısım için ayrı ayrı düzenlenir.
(4) Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalede; üretim kapasite miktarı, her bir
kısım için o kısmın miktarı esas alınarak ayrı ayrı düzenlenir.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri”
başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5.4. Mobilya ve mefruşatta imalattan kaynaklanan
karşılaşılacak sorunlar 2 (İki) yıl garanti süresi içerisinde yüklenici firma tarafından ücretsiz
olarak giderilecektir. Yüklenici firmaya idare tarafından telefon, internet, faks yolu ile
ulaşmasından itibaren işin özelliği nedeniyle 5 (Beş) iş günü içerisinde onarımı yapmak veya
değiştirmek zorundadır. Bunun için firma Noter tastikli taahhütname vermesi zorunludur…”
düzenlemesine,
Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin yükümlülükleri” başlıklı 16’ncı maddesinde
“…16.7. Garanti ve bakım, onarım
16.7.1. Garanti: Yüklenici tarafından teslim edilecek malların kabulünden sonra
asgari 2yıl garanti süresi olacaktır. Yüklenici bu mallara ait garanti belgelerini İdare adına
düzenletmek ve orijinal nüshalarını İdareye teslim etmekle mükelleftir. Alınan mallara ilişkin
İdare adına garanti belgesi düzenlenmesinin mümkün olmaması durumunda yüklenici
garantiye ilişkin taahhütleri içeren bir belgeyi İdareye sunmak zorundadır. Garanti
kapsamındaki malzemede sözleşme süresi içerisinde tespit edilecek hata, ayıp ve eksikliklerin
garanti sağlayan kişi veya kuruluş tarafından giderilmesini Yüklenici üstelenecektir. Bu
yükümlülüğün Yüklenici tarafından yerine getirilmemesi halinde İdare, garantinin sağlanması
için yapacağı tüm giderleri Yüklenicinin alacağından keserek veya teminatını paraya
çevirerek tahsil eder.
16.7.1.1. Yüklenici, malın; garanti süresi içinde, gerek malzeme ve isçilik gerekse
montaj hatalarından dolayı arızalanması halinde isçilik masrafı, değiştirilen parça bedeli ya
da başka herhangi bir ad altında hiçbir ücret talep etmeksizin tamirini yapmak veya
yaptırmakla yükümlüdür.
9
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
16.7.1.2. Yüklenici, garanti süresi boyunca, malın kullanım kılavuzu veya diğer
dokümantasyonunda belirtilen periyotlarda bakımını, her türlü sarf malzemesinin bedeli
[kendine] ait olmak üzere gerçekleştirecektir.
16.7.1.3. Malın arızalanması durumunda tamirde geçen süre garanti süresine eklenir.
16.7.2. Satış sonrası bakım, onarım ve yedek parça temini
16.7.2.1. Malın tamir süresi en fazla 5 iş günüdür. Bu süre mala ilişkin arızanın
yükleniciye veya yetkili servise bildirildiği tarihinden başlar. Malın arızasının 5 iş günü
içerisinde giderilememesi halinde yüklenici tamir sonuna kadar benzer özelliklere sahip
başka bir malı idareye tahsis eder.
16.7.2.2. Malın İdareye teslim edildiği tarihten itibaren, kullanım hataları dışında
yukarıda belirlenen garanti süresi içinde kalmak kaydıyla, bir yıl içerisinde; aynı arızanın 2,
fazla tekrarlanması veya farklı arızaların 4, fazla meydana gelmesi veya belirlenen garanti
süresi içerisinde farklı arızaların toplamının 6 fazla olması ve bu arızaların maldan
yararlanamama sonucunu ortaya çıkarması durumunda, yüklenici mali değiştirmekle
yükümlüdür. Ancak, malın birden fazla üniteden oluşması halinde yüklenici, sadece arızanın
meydana geldiği ünite veya üniteleri değiştirmekle yükümlüdür.
16.7.3. Yüklenicinin sözleşmede hüküm altına alınmış olmasına rağmen; bakım ve
onarım yükümlülüğünü yerine getirmekten imtina etmesi veya gecikmeli olarak yerine
getirmesi nedeniyle malda oluşacak zarar ve hasarların giderilmesinden Yüklenici
sorumludur. Yüklenicinin bakım ve onarım yükümlülüğünü tam veya zamanında yerine
getirmemesi sebebiyle malın onarımı imkansız hale gelmişse ve bu durum garanti kapsamı
dışında ise Yüklenici, malın aynısını ücretsiz temin etmekle yükümlü olacaktır.”
düzenlemesine yer verilmiştir.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu madde kapsamında idareye
Altındağ 6. Noterliği tarafından düzenlenen 26.06.2015 tarihli ve 10919 sayılı
taahhütnamenin sunulduğu ve söz konusu taahhütnamede “…mobilya ve mefruşatta imalattan
kaynaklanan hata ve sorunlardan dolayı 1.000 TL’sine kadar olan kısmının şirketimiz
tarafından ücretsiz olarak giderilecektir…” ifadelerine yer verildiği tespit edilmiştir.
Ancak aktarılan mevzuat hükümlerinden ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak
taahhütname istenemeyeceği anlaşıldığından idarece yapılan iddia konusu düzenlemenin
yeterlik belgesi olarak değerlendirilemeyeceği, kaldı ki bahse konu taahhütnamenin
yükleniciden talep edilen bir husus olduğu ve yüklenici firmanın sözleşme imzalanmadan
önce Noter tasdikli taahhütname vermesinin zorunlu kılındığı, diğer taraftan anılan hususun
Sözleşme Tasarısı’nın 16.7’nci maddesinde düzenlendiği ve sözleşme imzalanması halinde
yüklenicinin mobilya ve mefruşatta imalattan kaynaklanan sorunları garanti süresi içerisinde
(2 yıl) ücretsiz olarak gidermekle yükümlü olduğu anlaşıldığından sunulan taahhütnamede
1.000 TL’ye kadar olan kısmının ücretsiz olarak giderileceğinin belirtilmiş olmasının bir
hüküm ifade etmediği sonucuna varılmış olup başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası
yerinde bulunmamıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tedarik edilecek malların
numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren
doküman” başlıklı 43’üncü maddesinde “(1) Teklif edilen malın teknik şartnamede yer alan
teknik kriterlere uygunluğunu belirlemek amacıyla numune, teknik bilgilerin yer aldığı
10
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf ayrı ayrı
veya birlikte istenebilir.
(2) Numunenin sunulma yöntemi ile ihale komisyonunca numunenin
değerlendirilmesine yönelik düzenleme, ayrıntılı bir şekilde ön yeterlik şartnamesinde veya
idari şartnamede yapılır. İdare tarafından numune bir tutanak ile teslim alınır. Bu tutanağın
bir sureti de aday veya istekliye verilir.
(3) İş ortaklığında teklif edilen mal esas alınarak ortaklardan biri, birkaçı veya tümü
tarafından teklif edilen mala ilişkin olarak ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede
yapılan düzenleme çerçevesinde; numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik
şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf sunulur. Konsorsiyumların
katılabileceği ihalede, işin uzmanlık gerektiren kısımları göz önünde bulundurularak numune,
teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren
doküman ile fotoğrafa yönelik düzenleme her bir kısım için ayrı ayrı yapılır. Konsorsiyum
ortaklarından her biri, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği kısım için istenilen yeterlik
kriterini sağlamak zorundadır.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri”
başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.6. İhtiyaç Listesinde belirtilen tüm malzemeler için katalog,
numune veya fotoğrafları yüklenici tarafından sağlanacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Aktarılan mevzuat hükmü ve idarece yapılan düzenleme çerçevesinde isteklilerin
birim fiyat teklif cetvelinde yer alan tüm malzemeler için katalog, numune veya fotoğraf
sunması gerektiği anlaşılmaktadır.
Bu çerçevede idarece Kuruma gönderilen belgeler incelendiğinde ihale üzerinde
bırakılan istekli tarafından 17 sayfalık onur mobilyaya ait firma kataloğunun sunulduğu, birim
fiyat teklif cetvelinde yer alan 137 iş kaleminin tamamı için katalog, numune veya fotoğraf
sunulmadığı tespit edilmiş olup anılan isteklinin yeterlik kriterini karşılamadığı ve teklifinin
değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci
fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin
inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından İdari Şartname’nin 7.5.6’ncı maddesine ilişkin olarak
idareye 175 sayfa ürün fotoğrafı sunulduğu anlaşılmış olup idarece söz konusu fotoğrafların
İdari Şartname’nin 7.5.6’ncı maddesi çerçevesinde birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 137 iş
kaleminin tamamını karşılayıp karşılamadığının tespitinin yapılarak ihalenin
sonuçlandırılması gerektiği karara bağlanmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle
giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Onurmob
Tas. Prj. Uyg. Mob. İnş. Otom. İm. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı
bırakılması, Murat Yavuz - Donatı İnş. Tem. İşç. Dest. Hiz. ve Araç Kir. San. Tic. Ltd. Şti. İş
Ortaklığı tarafından sunulan ürün fotoğraflarının birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 137 iş
kaleminin tamamını karşılayıp karşılamadığının tespitinin yapılması ve bu aşamadan sonraki
işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
11
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici
işlem belirlenmesine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
Mahmut GÜRSES
Başkan
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Mehmet Zeki ADLI
Hasan KOCAGÖZ
Kurul Üyesi
Kurul Üyesi
Hamdi GÜLEÇ
Kurul Üyesi
Mehmet AKSOY
Kurul Üyesi
12
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
KARŞI OY
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında
Kurulca çoğunluğunca, “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin
18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki
belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;
Aydın Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Aydın
Kültür Merkezi Çocuk Kütüphanesi 137 Kalem Muhtelif Mobilya ve Mefruşat Mal Alımı”
ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin piyasa fiyatları esas alınarak toplam 392.135,00 TL olarak
hesaplandığı,
Bahse konu ihalede (5) adet ihale dokümanı satın alındığı, 29.06.2015 tarihinde
gerçekleştirilen ihaleye 2 istekli tarafından teklif verildiği,
İhale komisyonunca tekliflerin geçerliliği yönünde yapılan incelemeye göre,
268.500,00 TL ve 388.000,00 TL bedel üzerinden verilen iki teklifin de geçerli teklif olarak
belirlendiği, 30.06.2015 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin 268.500,00 TL bedelli teklif
sahibi Onurmob Tas. Prj. Uyg. Mob. İnş. Otom. İm. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin üzerinde
bırakıldığı, diğer teklifin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak
belirlenmesi ile ihalenin sonuçlandırıldığı,
Anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede;
(5) adet ihale dokümanı satın alınan bahse konu ihalede, Kurulca yapılan incelemeye
göre, anılan isteklinin teklifinin “ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 17 sayfalık onur
mobilyaya ait firma kataloğunun sunulduğu, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 137 iş
kaleminin tamamı için katalog, numune veya fotoğraf sunulmadığı” gerekçesiyle yeterlik
kriterini karşılamadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde karar verildiği, bu
yöndeki Kurul kararının idarece uygulanması sırasında ihalede 388.000,00 TL bedelli tek
teklifin kalacağı ve ihalenin de bu isteklinin üzerinde bırakılma ihtimalinin yüksek olduğu ve
bu teklifin de yaklaşık maliyetin % 1,05 oranında altında kaldığı hususları ile,
4734 sayılı Kanunun 5’inci maddesinin 1’inci fıkrasındaki; “İdarelerin, bu Kanuna
göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği,
kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve
kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla” sorumlu olduğu hükmü birlikte ele
alındığında, ihaleye yeterli katılımın olmadığı, dolayısıyla ihalede rekabetin sağlanamadığı
görülmüş olduğundan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesinde belirtilen ilkeler
uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı gerekçesi üzerinden ihalenin iptaline karar
verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
13
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/048
: 5
: 12.08.2015
: 2015/UM.I-2195
Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında yapılan incelemeye
göre, mevcut doküman düzenlenmesi ile satın alınan ihale dokümanı, ihale verilen teklif
sayısı ve bedelleri ile hesaplanan yaklaşık maliyet bedeli bir arada değerlendirildiğinde, söz
konusu ihalede, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesinde belirtilen ilkeler
uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı gerekçesi üzerinden “ihalenin iptaline” karar
verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul kararına katılmıyorum.
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
14
Pro Özellikler
Arama, arşiv, not alma ve PDF indirme için Pro üyelik gerekli.
Arşiv & Notlar
Kararları arşivlemek ve not almak için Pro üyelik gereklidir.