Çankırı İli Emniyet Müdürlüğü Ana Hizmet Binası İkmal İnşaatı
Karar No: 2015/UY.III-103
İKN: 2014/50113
Karar İçeriği
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki
ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ:
Genyap Mim. Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti.,
Merkez Mah. Çobançeşme Cad. No:14/5 Kağıthane/İSTANBUL
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çankırı Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğü,
Kırkevler Mahallesı Kastamonu Yolu 2. Km No:10 18100 ÇANKIRI
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/50113 İhale Kayıt Numaralı “Çankırı İli Emniyet Müdürlüğü Ana Hizmet Binası İkmal
İnşaatı” İhalesi
KURUMCA YAPILAN İNCELEME:
Çankırı Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 03.06.2014 tarihinde
açık ihale usulü ile yapılan “Çankırı İli Emniyet Müdürlüğü Ana Hizmet Binası İkmal
İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Genyap Mim. Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti.nin 17.11.2014
tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.11.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine,
başvuru sahibince 02.12.2014 tarih ve 41237 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.12.2014
tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2014/3525 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye katıldıkları ve tekliflerinin aşırı düşük
teklif olarak değerlendirilerek açıklama istenildiği, sundukları açıklama ile ilgili olarak ihale
komisyonu kararında; %20 oranındaki açıklama istenilmeyen iş kalemleri için toplam teklifin
%4,18’i oranında fiyat teklifi verildiği ve açıklama istenilen 26.622/C poz numaralı iş kalemi
için 40,28 TL, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında olan 26.702/C poz nolu aynı
nitelikteki iş kalemi için 41,00 TL fiyat öngörüldüğü, bu suretle aynı girdileri içeren iki iş
kalemi için farklı fiyat öngörüldüğü gerekçesiyle açıklamalarının uygun bulunmadığının
belirtildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38.1’inci maddesine göre sıralı iş kalemlerinin
%80’lik kısmı için açıklama istenileceği, bu oranın dışında kalan iş kalemleri için açıklama
istenilemeyeceği, bu nedenle açıklama istenilmeyecek kısma dair teklif bedeli ile kıyaslama
yapılarak açıklamalarının uygun bulunmamasının mevzuata aykırı olduğu, Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesinde “sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri için analiz
sunulması istenilmeyecektir” denildiği, Tebliğ’in 45.1.13’üncü maddesinde “Teklifi aşırı
düşük bulunan isteklilerin tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak
Kanunun 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada sorgulamaya konu iş
kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri
sunmaları gerekmektedir.” açıklaması bulunduğu, idareye analiz sunulma zorunluluğu
1
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
olmayan ve analizi sunulmamış %20’lik açıklama istenilmeyen iş kalemleri için verilen fiyat
dikkate alınarak açıklamalarının uygun bulunmamasının mevzuata aykırı olduğu, bu kararın
değiştirilerek tekliflerinin en avantajlı teklif olarak belirlenmesi gerektiği iddialarına yer
verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit
edilmiştir.
Başvuruya konu ihale Çankırı Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından
yapılan “Çankırı İli Emniyet Müdürlüğü Ana Hizmet Binası İkmal İnşaatı” işidir.
Bahse konu ihalede 28 adet ihale dokümanı satın alınmış olup, 03.06.2014 tarihinde
yapılan ihaleye 11 istekli katılmıştır.
İhale komisyonu başvuruya konu ihalede aşırı düşük tekliflere ilişkin sınır değeri
4.938.134,63 TL olarak belirlemiş ve 03.06.2014 tarihli yazılar ile teklif fiyatı bu tutarın
altında olan 3 istekliden açıklama istemiştir.
Açıklama istenilen isteklilerden sadece biri açıklama sunmuştur. İhale komisyonu
02.07.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile süresi içerisinde açıklama sunmayan 2 isteklinin
bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmasına, açıklama sunan Genyap Mimarlık Müh. ve
İnş. San. Ltd. Şti.nin ise açıklamalarının uygun olduğuna karar vererek ihalenin bu istekli
üzerinde bırakılmasına karar vermiştir.
Başvuruya konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen
Kin-Taş İnşaat Taah. Tic. San. Ltd. Şti.nin 16.07.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu
hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, 04.08.2014 tarih ve 24698
sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.08.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda
bulunduğu ve inceleme sonucunda 19.09.2014 tarihli ve 2014/III-3213 sayılı Kurul kararı ile
“…idarece mevzuata uygun bir şekilde aşırı düşük teklif açıklama istemi kapsamında gerekli
belgelerin hazırlanıp daha önce sorgulamaya cevap vermeyenler dahil olmak üzere teklifi
sınır değerin altında kalan isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu
aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi…”
yönünde düzeltici işlem kararı verilmiştir.
İdarece teklif fiyatı aşırı düşük olarak belirlenen 3 istekliye gönderilen 24.10.2014
tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması yenilenmiş ve bu isteklilerden yeniden açıklama
talep edilmiştir.
Teklif fiyatı belirlenen sınır değer tutarının altında olan ve açıklama istenilen Hellan
Ofis Mobilya İmalat Plastik İnşaat Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.- Şen-Ka Dekorasyon İnş.
Emlak Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Adsızlar İnş. Yem. Otom. Tem. Nakl. San.
ve Tic. Ltd. Şti. olmak üzere iki istekli açıklama sunmamış olup, ihale komisyonunca bu
gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmalarına karar verilmiştir.
Başvuru sahibi Genyap Mimarlık Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti. ise açıklamasını
06.11.2014 tarihli yazı ekinde idareye teslim etmiş olup, ihale komisyonunca yapılan
2
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
inceleme sonucunda açıklaması uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılmasına karar
verilmiştir.
İhale komisyonu kararında başvuru sahibi isteklinin değerlendirme dışı bırakılmasına
ilişkin olarak; “Tekliflerin değerlendirilmesi neticesinde; açıklama dosyasında açıklama
istenilmeyen ihale konusu işimizin yaklaşık maliyetinin %20’sini oluşturan iş kalemleri için
toplam teklifin %4,18’ine tekabül eden fiyat teklifi sunmuş olduğu görülmüştür.
Kamu ihale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yapılan düzenlemeler yaklaşık
maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemlerine ilişkin olarak açıklama zorunluluğu
getirmektedir. Ancak toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve birim
fiyatlara yer verilmesi gerektiği açıktır. Dolayısıyla teklifin açıklama istenilen iş kalemleri ve
açıklama istenilmeyen iş kalemleri ile birlikte hazırlandığı dikkate alındığında, açıklama
istenilecek kalemler ile açıklama istenilmeyecek benzer nitelikli kalemlere verilen tekliflerin
birbirleri ile uyumlu olması gerektiği, aksi halde tekliflerin sağlıklı ve gerçekçi
hazırlandığından sağlıklı bir rekabet ortamından bahsedilemeyeceği anlaşılmıştır.
Açıklama yapılması istenilmeyen kalemler olsa da fiyat tarifi olarak belirlenen poz
numarasına, yapım şartlarına, fen ve sanat kurallarına aykırı yapılamayacağı hususu ile bir
arada ele alındığında, isteklinin açıklama istenilen iş kalemleri için poz numarasıyla atıf
yapılan teknik tarifine uygun fiyat teklif ettiği, açıklama istenilmeyen kalemler içinse yapmış
olduğu açıklamalarla çelişecek şekilde birbiri ile uyumlu olmayan fiyatlar teklif ettiği tespit
edilmiştir.
Açıklama istenilen iş kalemlerinden 26.622/C poz numaralı renkli mermer plakalar ile
merdiven basamağı kaplaması (basamak 3 cm, rıht 2 cm) yapılması imalatına dair istekli
tarafından yayınlanmış kamu fiyatı esas alınarak 40,28 TL maliyet öngörüldüğü, açıklama
istenilmeyen iş kalemlerinden olan 26.702/C1 poz numaralı 3 cm kalınlığında renkli mermer
plakalar ile dış denizlik yapılması (3x30x Serbestboy) imalatına 41,00 TL maliyet bedeli
belirlendiği tespit edilmiştir. Söz konusu iki imalatın da analizlerinde girdi olan 04.416/C001
rayiç numaralı renkli mermer imalatının 26.702/C1 poz numaralı imalatta miktarının 1,27 m2
olduğu ve sadece mermer girdi bedelinin 41,91 TL olduğu göz önüne alındığında 26.702/C1
poz numaralı imalat için öngörülen maliyet bedelinin mermer girdi bedelini dahi
karşılamadığı görülmüştür.
İsteklilerin belgelendirme yapmak zorunda olmadıkları imalata dair teknik
şartnamesine, fen ve sanat kurallarına uygun olmayan fiyat vermelerinin Kamu İhale Genel
Tebliği’nin gerçekçi bir teklifin kabulünü sağlama amacına aykırı olduğu ve açıklama
istenilmeyen iş kalemleri için verilen fiyat teklifi ile bu iş kalemlerinin teknik şartnamesine
uygun yerine getirilebilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu nedenden ötürü
isteklinin sunmuş olduğu açıklama uygun görülmemiş ve teklifi değerlendirme dışı
bırakılmıştır. Genyap Mim. Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti. tarafından verilen açıklama uygun
görülmemiş ve teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” açıklamasına yer verilmiştir.
İdarece başvuru sahibi isteklinin şikayet başvurusu hakkında alınan kararda da aynı
gerekçelere yer verilmiştir.
3
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
İhale komisyonu kararından ve idarece şikayet başvurusuna ilişkin alınan karardan
başvuru sahibi isteklinin “açıklama istenilen iş kalemlerinden olan 26.622/C poz numaralı iş
kalemine 40,28 TL fiyat teklifi verdiği, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında yer alan
26.702/C1 poz nolu iş kalemine ise 41,91 TL fiyat teklifi verdiği, oysa 26.702/C1 poz nolu iş
kalemi içerisinde yer alan 04.416/C001 girdi bedelinin 41,91 TL bedeli olduğu, böylece
isteklinin açıklama istenilmeyen iş kalemleri için düşük fiyat verdiği ve açıklama
istenilmeyen iş kalemleri için verdiği fiyatlarla ihale konusu işin gerçekleştirilemeyeceği”
gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmaktadır.
Başvuruya konu ihale anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale
edilmiş olup, idarece ihale konusu işe ilişkin aşağıda poz numaraları belirtilen toplam 76 iş
kaleminden açıklama isteniliştir.
Sıra
No
1
2
3
4
5
6
7
İş Kalemi Poz Sıra
İş Kalemi Poz No
Sıra No İş Kalemi Poz No
No
No
26
27
28
29
30
31
1002-118
1020-118
105-620/621
165-708
17.155/MK
18.233/1
600-1108/1109
735-102
742-532
751-122
782-101
791-417
833-500
880-563
905-228
919-503
921-503
950-118
İNŞ02
İNŞ03
İNŞ06
İNŞ07
İNŞ09
Özel Elk-10
Özel Elk-17
Özel Elk-18
Özel Elk-2
Özel Elk-8
Özel Elk-9
Özel 01
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
Y.16.050/06
Y.18.001/C01
Y.18.001/C04
Y.18.461/002
Y.19.055/054
Y.19.061/002
Y.21.001/03
Y.21.050/C01
Y.21.051/C01
Y.21.051/C03
Y.21.101/01
Y.22.009/04
Y.23.014
Y.23.015
Y.23.152
Y.23.176
Y.23.244/F
Y.23.244/L
Y.25.003/14
Y.25.003/16
Y.25.004/05
Y.26.005/402
Y.26.006/405
Y.26.008/305A
Y.28.645/C06
18.353/A/MK 32
18.354/A/MK 33
8
9
22.5.1.1-005
23.243/2
23.243/3
26.041/MK
26.210/MK
26.502/MK
26.622/C
26.662/MK
261-153
27.525/A1
27.528/3
27.530/1
27.531/1
27.535/1
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
27.581/MK
280-2102
32.12.1-011
Özel 02
P-135
İhale komisyonunca değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak belirtilen
26.702/C1 poz nolu iş kaleminin açıklama istenilen iş kalemleri arasında olmadığı, bu kalem
için açıklama istenilmediği anlaşılmaktadır.
4
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale
komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit
ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri
reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit
ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım
işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri
değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı
açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne
göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin
belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu
maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık
maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile
yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen
açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale
komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.”
hükmü bulunmakta olup, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin nasıl belirleneceği, nasıl
açıklama istenileceği ve yapılan açıklamaların nasıl değerlendirileceği konusunda Kamu İhale
Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde
açıklamalara yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci
maddesinde; “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik
bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu
çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az
olmamak üzere makul bir süre verilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş
kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş
kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına
kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına
neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak
belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait
idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı
kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz
girdileri tespit edilecektir.
Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve
genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama
yapılması istenilmeyecektir.
Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle
5
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve
genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren
kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı
bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.
Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer
alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının
% 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün
üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.
Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi,
açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden
(45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili
yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de
belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde
(45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini
oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir.
Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak
tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi
amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif
fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen
bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş
gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama
istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen
analiz formatına uygun analizleri,
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak
ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya
konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.” açıklaması,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin aynı maddesinde “45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan
isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38
inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına
ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları
gerekmektedir…” açıklaması yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde, idarece sıralı iş kalemlerine göre
yaklaşık maliyetin %80’lik kısmını belirleyeceği ve yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren
iş kalemlerini belirleyerek bu kalemlere ilişkin açıklama isteyeceği, isteklilerin de açıklama
istenilen iş kalemlerini dikkate alarak bu kalemlere ilişkin açıklama yapacağı, ihale
komisyonunca da açıklama istenilen iş kalemleri dikkate alınarak değerlendirme yapılacağı,
isteklilerin açıklama istenilmeyen iş kalemleri ile ilgili olarak sadece hesap cetvelinde iş
kalemlerine ve miktarları ile birim fiyatlarına yer verileceği, isteklilerin açıklama
istenilmeyen iş kalemleri için analiz, belge ve genel olarak açıklama sunmayacağı açıklanmış
bulunmakta olup, başvuruya konu ihalede ihale komisyonunca açıklama istenilmeyen iş
6
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
kalemleri için öngörülen fiyat ve açıklama istenilmeyen iş kalemlerinden olan 26.702/C1 poz
nolu iş kalemi için öngörülen fiyatın düşük olduğu dikkate alınarak değerlendirme yapılması
ve başvuru sahibinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması işleminde
mevzuata uyarlık olmadığı değerlendirilmektedir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle
giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Genyap Mim.
Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki
işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici
işlem belirlenmesine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
Mahmut GÜRSES
Başkan
Kazım ÖZKAN
II. Başkan
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Ahmet ÖZBAKIR
Kurul Üyesi
Mehmet Zeki ADLI
Hamdi GÜLEÇ
Kurul Üyesi
Mehmet AKSOY
Kurul Üyesi
Kurul Üyesi
7
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
KARŞI OY
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ihaleye katıldıkları ve
tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilerek açıklama istenildiği, sundukları
açıklama ile ilgili olarak ihale komisyonu kararında; %20 oranındaki açıklama istenilmeyen iş
kalemleri için toplam teklifin %4,18’i oranında fiyat teklifi verildiği ve açıklama istenilen
26.622/C poz numaralı iş kalemi için 40,28 TL, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında
olan 26.702/C poz nolu aynı nitelikteki iş kalemi için 41,00 TL fiyat öngörüldüğü, bu suretle
aynı girdileri içeren iki iş kalemi için farklı fiyat öngörüldüğü gerekçesiyle açıklamalarının
uygun bulunmadığının belirtildiği, Kamu ihale Genel Tebliği’nin 38.1 ’inci maddesine göre
sıralı iş kalemlerinin %80’lik kısmı için açıklama istenileceği, bu oranın dışında kalan iş
kalemleri için açıklama istenilemeyeceği, bu nedenle açıklama istenilmeyecek kısma dair teklif
bedeli ile kıyaslama yapılarak açıklamalarının uygun bulunmamasının mevzuata aykırı
olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesinde “sorgulamaya konu edilmeyen
iş kalemleri için analiz sunulması istenilmeyecektir” denildiği, Tebliğ’in 45.1.13’üncü
maddesinde “Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen
bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada
sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil
eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.” açıklaması bulunduğu, idareye analiz
sunulma zorunluluğu olmayan ve analizi sunulmamış %20’lik açıklama istenilmeyen iş
kalemleri için verilen fiyat dikkate alınarak açıklamalarının uygun bulunmamasının mevzuata
aykırı olduğu, bu kararın değiştirilerek tekliflerinin en avantajlı teklif olarak belirlenmesi
gerektiği” şeklinde yer alan iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca, Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 45’inci maddesinde, idarece sıralı iş kalemlerine göre yaklaşık maliyetin %80’lik
kısmını belirleyeceği ve yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemlerini belirleyerek
bu kalemlere ilişkin açıklama isteyeceği, isteklilerin de açıklama istenilen iş kalemlerini
dikkate alarak bu kalemlere ilişkin açıklama yapacağı, ihale komisyonunca da açıklama
istenilen iş kalemleri dikkate alınarak değerlendirme yapılacağı, isteklilerin açıklama
istenilmeyen iş kalemleri ile ilgili olarak sadece hesap cetvelinde iş kalemlerine ve miktarları
ile birim fiyatlarına yer verileceği, isteklilerin açıklama istenilmeyen iş kalemleri için analiz,
belge ve genel olarak açıklama sunmayacağı açıklanmış bulunmakta olup, başvuruya konu
ihalede ihale komisyonunca açıklama istenilmeyen iş kalemleri için öngörülen fiyat ve
açıklama istenilmeyen iş kalemlerinden olan 26.702/C1 poz nolu iş kalemi için öngörülen
fiyatın düşük olduğu dikkate alınarak değerlendirme yapılması ve bu gerekçe ile
değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata uyarlık olmadığı Mustafa Karaman’ın aşırı
düşük teklif açıklamalarında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığından başvuru
sahibi Genyap Mim. Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu
aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin
“Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18
inci maddesinde belirtilen eşit muamele çerçevesinde inceleme raporu ve eki bilgi ve
belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre;
Aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmeyerek teklifi reddedilen başvuru sahibi
Genyap Mim. Müh. ve İnş. San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları Kurul
çoğunluğunca uygun bulunmuştur.
İhale komisyonu kararından ve idarece şikayet başvurusuna ilişkin alınan karardan
başvuru sahibi isteklinin, açıklama istenilen iş kalemlerinden olan 26.622/C poz numaralı iş
8
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
kalemine 40,28 TL fiyat teklifi verdiği, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında yer alan
26.702/C1 poz no’lu iş kalemine ise 41,91 TL fiyat teklifi verdiği, oysa 26.702/C1 poz no’lu iş
kalemi içerisinde yer alan 04.416/C001 girdi bedelinin 41,91 TL olduğu, böylece isteklinin
açıklama istenilmeyen iş kalemleri için düşük fiyat verdiği ve açıklama istenilmeyen iş
kalemleri için verdiği fiyatlarla ihale konusu işin gerçekleştirilemeyeceği gerekçesiyle
değerlendirme dışı bırakıldığı,
İhale komisyonunca değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak belirtilen 26.702/01
poz no’lu iş kaleminin açıklama istenilen iş kalemleri arasında olmadığı, bu kalem için
açıklama istenilmediği anlaşılmıştır.
Açıklamanın açıklama istenilen iş kalemleri açısından uygun olduğu anlaşılmakla
birlikte, açıklanması istenmeyen analiz girdileri açısından konu ele alındığında, başvuru sahibi
isteklinin, açıklama istenilen iş kalemlerinden olan 26.622/C poz numaralı iş kalemine 40,28
TL fiyat teklifi verdiği, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında yer alan 26.702/C1 poz
no’lu iş kalemine ise 41,91 TL fiyat teklifi verdiği, 26.702/C1 poz no’lu “3 cm kalınlığında
renkli mermer plaklar ile dış denizlik yapılması (3x30xSerbestboy)” iş kalemi analizinde,
04.416/C001 girdisi dışında, “10.001/MK” poz no’lu “200 kg çimento dozlu tesviye harcı
yapılması”, “10.009/MK” poz no’lu “400 kg çimento dozlu tesviye harcı yapılması”, “01.005”
poz no’lu “mermer kaplama ustası” ve “01.501” poz no’lu “Düz işçi” girdilerinin de
bulunduğu, bu girdilerin de bir bedelinin olması gerektiği düşüncesiyle hareket edildiğinde
26.702/C1 poz no’lu iş kalemi içinde yer alan 04.416/C001 girdisi bedelinin 41,91 TL olarak
belirtildiği durumda 26.702/C1 poz no’lu iş kalemi analizinde bulunan diğer girdilere bir bedel
öngörülmeyerek toplam analiz fiyatlarına ulaşıldığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinin
son fıkrasında,
“İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum
tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük
tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi
amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”
hükmü yer almaktadır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı
60’ıncı maddesinin birinci fıkrasında,
“İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen
hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır
değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde
teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;
a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri
ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile
açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale
dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin
olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve
9
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
belgeleri,
yazılı olarak ister.” hükmüne yer verilmiş;
Anılan Yönetmeliğin aynı maddesinin üçüncü fıkrasında ise, aşırı düşük tekliflerin
tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti,
değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer
veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonunun bu
düzenlemeyi esas alacağı hüküm altına alınmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci
maddesi, yapım işi ihalelerine ilişkin olup, söz konusu maddede; aşırı düşük tekliflerin
tespitine ilişkin sınır değerin belirlenmesine, idarenin yaklaşık maliyeti hazırlama aşamasında
yapması gereken iş ve işlemlerin neler olduğuna, teklifi belirlenen sınır değerin altında kaldığı
için aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen isteklilerden idarece ne çerçevede açıklama
isteneceğine ve isteklilerin tekliflerine ilişkin yazılı açıklama kapsamında sunması gereken
belgelerin neler olduğu ve nasıl sunulması gerektiğine ilişkin ayrıntılı düzenlemelere ve
açıklamalara yer verilmiştir.
Yukarıya aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, anahtar teslimi götürü bedel ihale
edilen bir yapım işi ihalesinde, aşırı düşük teklif olarak belirlenen teklif sahibi isteklilerin
idareye sunacakları açıklama kapsamında hesap cetveline de yer vermeleri gerekmektedir.
Anılan Tebliğ’in “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45.1.2’nci maddesinde,
“Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü
oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen
açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul
bir süre verilir.” açıklamasına,
45.1.2.1’inci maddesinde,
“İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş
kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş
kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80
oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının
aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları
olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama
yapılmayacaktır.” açıklamasına yer verilmiş,
Anılan Tebliğ’in 45.1.3’üncü maddesinde de sorgulamaya konu edilmeyen iş
kalemleri/grupları için analiz sunulmasının istenmeyeceği açıkça belirtilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yapılan düzenlemeler, yaklaşık
maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin olarak isteklilere
açıklama yapma ve belgelendirme zorunluluğu getirmekte, geriye kalan % 20’lik kısmın ise
sorgulamaya konu edilmesini ve bu kapsamda yer alan kalemlere ilişkin analiz ve
10
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
belgelendirme yapılmasını engellemektedir.
Ancak, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar
ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinde sorgulamaya konu edilmeyen iş
kalemlerine yer verilmesi gerektiği açıktır.
Dolayısıyla, açıklamalar kapsamında hesap cetvelinin sunulmasının istenilmesinden
teklifin, açıklama istenilen iş kalemleri ile açıklama istenilmeyen kalemler ile birlikte bir
bütün olarak değerlendirileceği ve isteklilerce açıklama istenilecek kalemler ile açıklama
istenilmeyecek benzer nitelikli kalemlere verilen tekliflerin birbiriyle uyumlu olması gerektiği,
aksi halde tekliflerin sağlıklı ve gerçekçi hazırlandığından ve sağlıklı bir rekabet ortamından
bahsedilemeyecektir.
Başvuruya konu ihalede, başvuru sahibi istekli tarafından yaklaşık maliyetin % 80’ini
oluşturan ve idarece kendisine bildirilen iş kalemleri için 4734 sayılı Kanun ve ikincil
mevzuatına uygun olacak şekilde açıklama yapılmıştır.
Ancak, sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri arasında yer alan 26.702/C1 poz
no’lu iş kalemine ise 41,91 TL fiyat teklifi verdiği, 26.702/C1 poz no’lu iş kalemi analizinde,
04.416/C001 girdisi dışında, “10.001/MK” poz no’lu “200 kg çimento dozlu tesviye harcı
yapılması”, “10.009/MK” poz no’lu “400 kg çimento dozlu tesviye harcı yapılması”, “01.005”
poz no’lu “mermer kaplama ustası” ve “01.501” poz no’lu “Düz işçi” girdilerinin de
bulunduğu, bu girdilerin de bir bedelinin olması gerektiği düşüncesiyle hareket edildiğinde
26.702/C1 poz no’lu iş kalemi içinde yer alan 04.416/C001 girdisi bedelinin 41,91 TL olarak
belirtildiği durumda 26.702/C1 poz no’lu iş kalemi analizinde bulunan diğer girdilere bir bedel
öngörülmeyerek toplam analiz fiyatlarına ulaşıldığı tespit edilmiştir.
Her ne kadar açıklama yapılması istenilmeyen kalemler olsa da, söz konusu bu
kalemlerin birim fiyat tarifi olarak belirlenen poz numarasına, yapım şartlarına, fen ve sanat
kurallarına aykırı yapılamayacağı hususu, teklifin bir bütün olarak ve birbiriyle uyumlu olması
gerektiği hususu ile bir arada ele alındığında:
İsteklilerce, açıklama istenilecek iş kalemlerine makul ve kabul edilebilir teklifler
verilirken; açıklama istenilmeyecek iş kalemleri için, teklifi manipüle ederek, kendi
beyanlarına, işin Teknik Şartnamesine, fen ve sanat kurallarına uygun olmayacak bir imalatın
yapılmasını gündeme getirebilecek fiyat tekliflerinin kabulü mümkün görünmemektedir.
Kaldı ki, 4734 sayılı Kanun ve bu Kanuna göre Kurumca hazırlanan ikincil mevzuatta,
aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin yaklaşık maliyetin % 20’sini oluşturan iş kalemleri için
isteklilerce belgeye dayalı açıklama yapılmayacağı düzenlenmiştir.
Bu düzenleme, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin, belgelendirme yapmayacakları iş
kalemleri için gayri ciddi fiyatlar teklif edebilecekleri anlamı taşımamaktadır.
Yaklaşık maliyetin % 20’sine tekabül eden imalatlar için isteklilerce açıklama
sunulması gerekmediğinden, bu kısım için teklif edilen fiyatların incelenmemesi gerektiği
şeklinde Kamu İhale Kurulu kararları mevcut olmakla birlikte; somut olayda isteklinin hesap
cetvelindeki uyumsuzlukların göz ardı edilemeyeceği, 4734 sayılı Kanun, Yapım İşleri
İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği'nin, aşırı düşük tekliflere ilişkin
11
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
: 2015/005
: 29
: 14.01.2015
: 2015/UY.III-103
hüküm ve açıklamalarının, gerçekçi olmayan bir teklifin kabulünü sağlamayı amaçlamadığı,
aksine bir yaklaşımın 4734 sayılı Kanun'un temel ilkelerine aykırılık oluşturacağı açıktır.
Yukarıda yer alan tespitler çerçevesinde, başvuru sahibinin sunmuş olduğu
açıklamaların uygun olmadığı, bu nedenle anılan isteklinin teklifin değerlendirme dışı
bırakılması gerektiği yönünde idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olduğu
değerlendirilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, incelemeye konu ihalede, başvuru sahibi Genyap Mim. Müh. ve
İnş. San. Ltd. Şti. tarafından, sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri arasında yer alan
26.702/C1 poz no’lu iş kalemine 41,91 TL fiyat teklifi verdiği, 26.702/C1 poz no’lu iş kalemi
analizinde, 04.416/C001 girdisi dışında diğer girdilerin de bulunduğu, bu girdilerin de bir
bedelinin olması gerektiği düşüncesiyle hareket edildiğinde 26.702/C1 poz no’lu iş kalemi
içinde yer alan 04.416/C001 girdisi bedelinin 41,91 TL olarak belirtildiği bu durumda
26.702/C1 poz no’lu iş kalemi analizinde bulunan diğer girdilere bir bedel öngörülmeyerek
toplam analiz fiyatlarına ulaşılmasının yukarıda açıklanan nedenlerle mevzuata uygun
olmadığı, bu nedenle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile uygun
olmadığı yönündeki idare değerlendirmesinin yerinde olduğuna ilişkin “İtirazen şikayet
başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle bu husus hakkında
Kurulca verilen “Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Mehmet AKSOY
Kurul Üyesi
12
⚠️ Bu Karar Hakkında Mahkeme Kararı Bulunmaktadır
Bu karara ilişkin aşağıdaki mahkeme kararı verilmiştir. Lütfen güncel kararı inceleyin.
Pro Özellikler
Arama, arşiv, not alma ve PDF indirme için Pro üyelik gerekli.
Arşiv & Notlar
Kararları arşivlemek ve not almak için Pro üyelik gereklidir.